Waarom snellezen niet per se beter is

Als het goed is, kost het je iets minder dan twee minuten om deze column te lezen. Duurt lang, vinden snelleesgoeroe’s. Zij hebben dan ook technieken ontwikkeld waarmee je in plaats van 240 woorden per minuut er minstens twee keer zoveel kan lezen. Voor een paar honderd euro willen ze die geheimen wel met je delen.

Het grootste probleem volgens hen? Dat je ogen niet snel genoeg over de pagina bewegen. Ze beginnen helemaal aan het begin van de regel te scannen, tot aan het einde – en moeten dan weer helemaal terug. Een probleem dat de oude Grieken wilden oplossen door de volgende regel rechts te laten beginnen, zodat je ogen ook op de terugweg doorlezen.

Snelwandelen

Ook huppelen je ogen zomaar wat rond, vinden ze. Ze springen naar voor en dan weer naar achter. De snelleesgoeroe’s bieden allerlei handvatten om je ogen te laten snelwandelen. Ik vind dat idee even wonderlijk als mensen die op hun elektrische fiets door een natuurgebied scheuren. Ze komen veel verder dan ik, de inefficiënte wandelaar. Terwijl ik neerhurk bij een paddenstoel en de geur van natte bladeren in me opneem, zitten zij 20 kilometer verderop al aan de koffie.

Misschien dat ik daarom liever geen snelleescursus doe. Je gaat sneller lezen, maar weet je ook wat je leest en heb je tijd om daarover na te denken? Of zoals regisseur Woody Allen grapte over het klassieke boek van Tolstoj met 1624 pagina’s: ‘Ik heb een snelleescursus gedaan en Oorlog en Vrede in 20 minuten gelezen. Het ging over Rusland.’

Aangetoond is dat snel lezen én begrijpen wel kan, maar slechts als sprintje. Langere tijd snellezen is een uitputtingsslag. Die onnozele ooghuppeltjes blijken nodig om informatie goed in je op te slaan.

Aangetoond is dat snel lezen én begrijpen wel kan, maar slechts als sprintje. Langere tijd snellezen is een uitput­tings­slag

Volgens hoogleraar psycholinguïstiek Mark Seidenberg kun je heus wel beter worden in lezen. Niet door een cursus, maar gewoon door oefening. Liefst door zoveel mogelijk soorten teksten te lezen, van proza en poëzie tot nieuws en achtergronden.

Je verbetert daarmee je kennis over taal en je ogen huppelen sneller. Duw jezelf dus niet met tegenzin door een snelleescursus, maar heb plezier in lezen. Want doe je het graag en veel, dan word je vanzelf goed.

Deze column verscheen eerder in AD